WEBVTT 1 00:00:00.080 --> 00:00:03.120 align:middle STILTE 2 00:00:03.280 --> 00:00:05.160 align:middle VOICE-OVER: Het grote Nederlandse onderzoek... 3 00:00:05.320 --> 00:00:08.560 align:middle ...Veehouderij en Gezondheid Omwonenden loopt in Brabant en Limburg... 4 00:00:08.720 --> 00:00:12.680 align:middle ...omdat daar veel mensen relatief dicht in de buurt van veehouderijen wonen. 5 00:00:12.840 --> 00:00:14.440 align:middle Het onderzoek gaat over de vraag... 6 00:00:14.600 --> 00:00:18.120 align:middle ...of die bedrijven gezondheidsklachten bij mensen kunnen veroorzaken. 7 00:00:18.280 --> 00:00:22.280 align:middle Het eerste VGO-rapport komt uit in juli 2016. 8 00:00:22.440 --> 00:00:23.760 align:middle KITTY MAASSEN: In dit onderzoek... 9 00:00:23.920 --> 00:00:27.200 align:middle ...hebben we bij ongeveer 100.000 mensen huisartsgegevens onderzocht. 10 00:00:27.360 --> 00:00:30.800 align:middle Daarnaast hebben we uitgebreid onderzoek gedaan bij ongeveer 2.500 mensen. 11 00:00:30.960 --> 00:00:34.640 align:middle Daar hebben we onder andere gekeken naar longfunctie, bloed en ontlasting. 12 00:00:34.800 --> 00:00:38.400 align:middle We vonden dat rondom veehouderijen we minder vaak mensen zien... 13 00:00:38.560 --> 00:00:40.440 align:middle ...die astma of allergieën hebben. 14 00:00:40.600 --> 00:00:45.640 align:middle Hepatitis E wordt ook niet vaker gevonden bij mensen rondom veehouderijen. 15 00:00:45.800 --> 00:00:50.680 align:middle En ook resistente bacteriën, zoals ESBL-producerende bacteriën... 16 00:00:50.840 --> 00:00:53.840 align:middle ...en Clostridium difficile, worden niet vaker gevonden. 17 00:00:54.000 --> 00:00:55.200 align:middle DICK HEEDERIK: We hebben ook... 18 00:00:55.360 --> 00:00:57.960 align:middle ...een aantal nadelige gezondheidseffecten gevonden. 19 00:00:58.120 --> 00:00:59.720 align:middle Minder COPD rond veehouderijen... 20 00:00:59.880 --> 00:01:04.920 align:middle ...maar COPD'ers hebben vaker luchtweg- klachten en een hoger medicijngebruik. 21 00:01:05.080 --> 00:01:07.320 align:middle Ook hebben we meer longontstekingen gevonden... 22 00:01:07.480 --> 00:01:10.160 align:middle ...met name rond geitenbedrijven en pluimveebedrijven. 23 00:01:10.320 --> 00:01:13.640 align:middle En in het hele gebied, maar ook daarbuiten... 24 00:01:13.800 --> 00:01:17.120 align:middle ...zien we dat mensen die dicht bij veehouderijen wonen... 25 00:01:17.280 --> 00:01:21.080 align:middle ...een lagere longfunctie hebben, en dit komt waarschijnlijk door ammoniak... 26 00:01:21.240 --> 00:01:24.520 align:middle ...en omzetting van die ammoniak in secundair fijnstof. 27 00:01:24.680 --> 00:01:27.040 align:middle VOICE-OVER: Er wordt aanvullend onderzoek gedaan... 28 00:01:27.200 --> 00:01:30.120 align:middle ...dat in juni 2017 tot een aantal extra resultaten leidt. 29 00:01:30.280 --> 00:01:32.440 align:middle HEEDERIK: Het aanvullende onderzoek heeft laten zien... 30 00:01:32.600 --> 00:01:35.760 align:middle ...dat de effecten die we eerder vonden voor pluimvee en geiten... 31 00:01:35.920 --> 00:01:38.720 align:middle ...dat we die opnieuw vinden, maar over een reeks van jaren. 32 00:01:38.880 --> 00:01:40.480 align:middle En dat is een heel sterk argument... 33 00:01:40.640 --> 00:01:43.400 align:middle ...dat we toch echt met werkelijke verbanden te maken hebben. 34 00:01:43.560 --> 00:01:47.120 align:middle We zien dat rondom geitenhouderijen en pluimveehouderijen... 35 00:01:47.280 --> 00:01:49.360 align:middle ...er vaker longontstekingen voorkomen. 36 00:01:49.520 --> 00:01:55.200 align:middle Normaliter hebben ongeveer 1.650 mensen op de 100.000 mensen longontsteking. 37 00:01:55.360 --> 00:01:59.040 align:middle Hiervan wijzen wij nu ongeveer 200 patiënten toe... 38 00:01:59.200 --> 00:02:02.840 align:middle ...aan het wonen in de buurt van die pluimvee- en geitenhouderijen. 39 00:02:03.000 --> 00:02:05.880 align:middle Het gaat om iets meer dan 100 rondom pluimveehouderijen... 40 00:02:06.040 --> 00:02:08.560 align:middle ...en om iets minder dan 100 rondom geitenhouderijen. 41 00:02:08.720 --> 00:02:11.720 align:middle Belangrijk hierbij is dat rondom de geitenhouderijen... 42 00:02:11.880 --> 00:02:14.760 align:middle ...we totaal geen aanwijzing hebben dat het gaat om Q-koorts. 43 00:02:14.920 --> 00:02:17.440 align:middle HEEDERIK: Het onderzoek heeft heel duidelijk laten zien... 44 00:02:17.600 --> 00:02:20.280 align:middle ...dat we effecten op de luchtwegen kunnen verwachten... 45 00:02:20.440 --> 00:02:23.200 align:middle ...van uitstoot van veehouderijbedrijven. 46 00:02:23.360 --> 00:02:25.800 align:middle Met name de luchtkwaliteit is dus heel belangrijk. 47 00:02:25.960 --> 00:02:28.720 align:middle Maar we zullen verder onderzoek moeten doen komende jaren... 48 00:02:28.880 --> 00:02:32.400 align:middle ...om naar hele specifieke oorzaken nog te kijken.